2014 rok prawdopodobnie będzie najcieplejszym w historii pomiarów, bijąc dotychczasowy rekord z 2010 roku. Dzieje się to pomimo braku podnoszącego temperaturę powierzchni zjawiska El Niño na Pacyfiku oraz niskiej aktywności słonecznej.
Według pomiarów prowadzonych przez NOAA średnia globalna temperatura w październiku 2014 była o 0,74oC wyższa od średniej z XX wieku. Temperatura powierzchni oceanów była w październiku o 0,62oC wyższa od średniej z XX wieku, a powierzchni lądów o 1,05oC. Temperatura oceanów była najwyższa w historii, a temperatura lądów piąta najwyższą w historii pomiarów.
Rysunek 1: Odchylenie temperatury od średniej z okresu bazowego 1981-2010. National Climatic Data Center (NCDC).
Jak widać na mapach, jedynie zachodnia Syberia i wschodnia Europa były chłodniejsze niż zwykle, reszta świata charakteryzowała się ponadprzeciętnymi temperaturami. Pomijając Arktykę, gdzie nad Oceanem Arktycznym było od 1 do nawet 4oC powyżej średniej, na uwagę zasługuje Australia. Październik (w tamtej części świata to odpowiednik kwietnia) był drugim najcieplejszym w historii pomiarów prowadzonych od 1910 roku. W czasie najgorętszych dni w październiku temperatury w całej Australii sięgały średnio 35-36oC, a lokalnie były znacznie wyższe, przekraczając nawet 40°C.
Rysunek 2. Odchylenia temperatury od średniej 1951-1980 w październiku 2014 roku. Dane NASA-GISS
Rozkład anomalii temperatury wg NASA jest praktycznie taki sam jak wg danych NOAA, choć warto zaznaczyć, że NASA wyznacza temperaturę w regionach polarnych, gdzie NOAA jej nie określa.
Ten rok najprawdopodobniej będzie najcieplejszym w historii pomiarów. Cały okres od stycznia do października był dotychczas najcieplejszy, z temperaturą o 0,68oC wyższą do średniej. Wszystko wskazuje też na to, że również listopad i grudzień będą rekordowo ciepłe. Co zaś będzie, jeśli za kilka miesięcy rozwinie się anomalia El Niño? Wtedy rekord z 2014 roku nie przetrwa długo i będzie musiał ustąpić 2015 r.
W sumie to nic dziwnego. Koncentracja dwutlenku węgla zbliża się do 400 ppm, podobnie rekordowe są też stężenia innych gazów cieplarnianych. Coraz więcej naukowców ostrzega, że nie da się uniknąć już wzrostu temperatury poniżej progu 2oC.
Hubert Bułgajewski
