Żarłoczne świdraki okrętowce zaczynają się pojawiać w Bałtyku, grożąc - dosłownie – zjedzeniem zatopionych w jego wodach zabytkowych wraków. Naukowcy podejrzewają, że nagła obecność tych małży w Bałtyku wynika ze zmian klimatu. Obecnie starają się określić, które obiekty są szczególnie zagrożone, i opracować metody ich ochrony – czytamy na stronie szwedzkiego Uniwersytetu w Goeteborgu.
Świdraki okrętowce to niewielkie małże, żyjące w morzach i oceanach. Największe ich skupiska znajdują się w Morzu Karaibskim, skąd rozprzestrzeniają się także do innych akwenów. Mięczaki te żywią się obecną w drewnie celulozą, drążąc długie na 30 cm kanaliki i niszcząc podwodne elementy drewniane, np. pomostów, moli, doków i starych statków. Potrzebuje 10 lat na to, by doszczętnie zniszczyć nawet duże obiekty.
Świdraki preferują wody dość ciepłe i stosunkowo mocno zasolone, dlatego do tej pory unikały słabo zasolonego Bałtyku. Dzięki temu wraki zatopionych tu statków przetrwały kilka stuleci, jak choćby szwedzki galeon Vasa, który zatonął w porcie w Sztokholmie w 1628 r., a który podniesiono z dna w II połowie XX w. i zamieniono w muzeum. Eksperci szacują, że na dnie Bałtyku leży około stu tysięcy dobrze zachowanych wraków.
Jednak obecnie świdraki coraz częściej pojawiają się u wybrzeży Danii i Niemiec. „Na przykład zaatakowały zatopione u wybrzeży Niemiec wraki statków z około 1300 r. Ślady jego obecności można też znaleźć wzdłuż wybrzeża Szwecji” – opowiada Christin Appelqvist, doktorantka na Wydziale Ekologii Morskiej Uniwersytetu w Goeteborgu.
„Plaga świdraka dotknęła już około stu wraków z Bałtyku, choć na razie mięczak ten nie rozprzestrzenił się nawet poza Falsterbo, miejscowość w południowo-zachodniej Szwecji. Wiemy jednak, że aby się rozmnażać, potrzebuje bardziej słonej wody” – tłumaczy Appelqvist. Ona i jej współpracownicy są zdania, że pojawienie się żarłocznego mięczaka w Bałtyku może się wiązać ze zmianami klimatu. Mówiąc w skrócie, coraz wyższe temperatury wody mogą sprzyjać przystosowywaniu się tych małży do słabiej zasolonych wód.
Obecnie naukowcy ze Szwecji, Danii i Holandii oraz eksperci z Francji oraz Niemiec realizują unijny projekt WreckProtect, którego celem jest ocena najbardziej zagrożonych, podwodnych zabytków archeologicznych. Owocem tej współpracy ma być wypracowanie metod ochrony wraków. Uczeni rozważają ochronę zatopionych statków poprzez zakrywanie ich specjalna tkaniną i zasypywanie osadami z dna morza. Próbują też prognozować, w których częściach morza świdrak może się rozprzestrzenić w przyszłości.
Źródło Ekologia
